-(e)ko iruzkinak http://www.gogorregi.org Mon, 08 Sep 2008 12:10:03 +0000 http://wordpress.org/?v=2.6.1 bilbotarra-(e)k Honi buruz ez dugu ezer komentatuko-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/10/honi-buruz-ez-dugu-ezer-komentatuko/#comment-28 bilbotarra Sat, 23 Aug 2008 11:24:51 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=39#comment-28 bueno, ya vemos que a estos grupillos batasunos lo que más les importa es que les suspendan los "bolos" cuando se salen (aunque sea sin darse cuenta) de las directrices que marcan los mandamases de las pistolas.cabe recordar que la txosna de gogorregi fue atacada ese mismo año(probablemente por colegas que se tomaron a mal su concierto en gogorregi)y que las comparsas de Bilbao no tuvieron la decencia de condenar dicho ataque, menuda gente tan festiva y defensora de la libertad de expresión... De todo esto lo único que cabe es concluir que hay que tener más cuidado a la hora de contratar actuaciones para encima no fomentar a grupos sumisos a la dictadura de ETA. Por cierto, ya se que este no es el foro adecuado pero viendo que alguno de ellos se pasa por aquí yo me pregunto: ahora que ETA ha reconocido que va actuar contra la red ferroviaria vasca de alta velocidad ¿les parece adecuado militarizar reivindicaciones sociales?¿creen que atentar contra bienes o vidas humanas es defendible desde el ecologismo?cuando la postura que uno defiende es minoritaria ¿es lícito recurrir a la violencia? ya sabemos que justificarán todo lo que decida hacer ETA (es su única función hoy en día en nuestra sociedad) pero lo único que han conseguido los de AHT gelditu y demás grupos callando sumisamente ante el comunicado de ETA es que para aquellos que aun no tuvieran clara su postura sea evidente qué tipo de gente se encuentra en sus filas. aupa gogorregi! bakea eta independentzia jaietan jai bueno, ya vemos que a estos grupillos batasunos lo que más les importa es que les suspendan los “bolos” cuando se salen (aunque sea sin darse cuenta) de las directrices que marcan los mandamases de las pistolas.cabe recordar que la txosna de gogorregi fue atacada ese mismo año(probablemente por colegas que se tomaron a mal su concierto en gogorregi)y que las comparsas de Bilbao no tuvieron la decencia de condenar dicho ataque, menuda gente tan festiva y defensora de la libertad de expresión… De todo esto lo único que cabe es concluir que hay que tener más cuidado a la hora de contratar actuaciones para encima no fomentar a grupos sumisos a la dictadura de ETA. Por cierto, ya se que este no es el foro adecuado pero viendo que alguno de ellos se pasa por aquí yo me pregunto: ahora que ETA ha reconocido que va actuar contra la red ferroviaria vasca de alta velocidad ¿les parece adecuado militarizar reivindicaciones sociales?¿creen que atentar contra bienes o vidas humanas es defendible desde el ecologismo?cuando la postura que uno defiende es minoritaria ¿es lícito recurrir a la violencia? ya sabemos que justificarán todo lo que decida hacer ETA (es su única función hoy en día en nuestra sociedad) pero lo único que han conseguido los de AHT gelditu y demás grupos callando sumisamente ante el comunicado de ETA es que para aquellos que aun no tuvieran clara su postura sea evidente qué tipo de gente se encuentra en sus filas.
aupa gogorregi!
bakea eta independentzia
jaietan jai

]]> ALAITZ-(e)k Honi buruz ez dugu ezer komentatuko-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/10/honi-buruz-ez-dugu-ezer-komentatuko/#comment-27 ALAITZ Tue, 19 Aug 2008 08:39:57 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=39#comment-27 Esanak esan ikusi beharko litzateke azken orduan esandakoa betetezen duten. Alde batetik Iraul taldeaz ari naiz, beraien egonezina argitaratu dute, baina bada ez bada jo ondoren. Lehenengo jo, kobratu eta gero kritikatu,... ez dago txarto. Bestalde AHT aurka azaltzen direnei, galdetuko nieke, ea nork ez duen Leitzarango autobia erabili edota Loiuko aeroportua. Momentuan momentukoa, orain AHT tokatzen zaio txanda, baina ziur nago orain kritikatzen dutenetarikoek batek baino gehiagoko erabiliko duela, aipaturiko beste protesta gune zirenak bexalaxe. Beti ezezko esatearen egoera oso hipokrita da, ezezkoarenin ahoa betetzen zaie, baina guztiok bezela eginda dagoenean bere onuraz baliatzen da. Azkenik,"gaztea" ona h gabe idazten da! AURRERA GOGORREGI! Esanak esan ikusi beharko litzateke azken orduan esandakoa betetezen duten. Alde batetik Iraul taldeaz ari naiz, beraien egonezina argitaratu dute, baina bada ez bada jo ondoren. Lehenengo jo, kobratu eta gero kritikatu,… ez dago txarto.

Bestalde AHT aurka azaltzen direnei, galdetuko nieke, ea nork ez duen Leitzarango autobia erabili edota Loiuko aeroportua. Momentuan momentukoa, orain AHT tokatzen zaio txanda, baina ziur nago orain kritikatzen dutenetarikoek batek baino gehiagoko erabiliko duela, aipaturiko beste protesta gune zirenak bexalaxe. Beti ezezko esatearen egoera oso hipokrita da, ezezkoarenin ahoa betetzen zaie, baina guztiok bezela eginda dagoenean bere onuraz baliatzen da.

Azkenik,”gaztea” ona h gabe idazten da!

AURRERA GOGORREGI!

]]> Mikel-(e)k Bagatoz!-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2008/08/bagatoz/#comment-26 Mikel Thu, 14 Aug 2008 08:57:24 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=62#comment-26 eeeeeeeeeeeh tios, he pasado por vuestra txosna esta mañana y esta que te cagas!!! el sábado empezaremos la noche en vuestro garitooooooooooooooooooooo eeeeeeeeeeeh tios, he pasado por vuestra txosna esta mañana y esta que te cagas!!! el sábado empezaremos la noche en vuestro garitooooooooooooooooooooo

]]> Gogorregi, calentando motores-(e)k Calentando motores!!!-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2008/08/calentando-motores/#comment-25 Gogorregi, calentando motores Thu, 07 Aug 2008 10:47:52 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=57#comment-25 [...] Gogorregi, calentando motoreswww.gogorregi.org/2008/08/calentando-motores/ por jkarteaga hace pocos segundos [...] [...] Gogorregi, calentando motoreswww.gogorregi.org/2008/08/calentando-motores/ por jkarteaga hace pocos segundos [...]

]]> maore-(e)k Besterik Gabe-ren kontzertua-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/08/besterik-gabe-ren-kontzertua/#comment-24 maore Mon, 07 Jul 2008 13:54:40 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=29#comment-24 gehiago jakin nahiko nuke talde honi buruz.asko erakarri dit eta ea beraien herritik kanpo jotzen duten jakin nahiko nuke.muxu bat. gehiago jakin nahiko nuke talde honi buruz.asko erakarri dit eta ea beraien herritik kanpo jotzen duten jakin nahiko nuke.muxu bat.

]]> Jon-(e)k Honi buruz ez dugu ezer komentatuko-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/10/honi-buruz-ez-dugu-ezer-komentatuko/#comment-22 Jon Wed, 23 Apr 2008 15:49:58 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=39#comment-22 Bost katu besterik ez dira. Hauteskundeek bakoitza bere lekuan uzten dute, ta ezker abertzalea gero ta gutxiago dira. Seguraski, talde honek bazekien nortzuk zineten. Hemen ez gara ergelak ta oso ondo ezagutzen dugu elkar. Seguraski ere, zirikaturik izan dira ta damutzera behartu diote ezker abertzaleko gazteek. Irauli taldeak euskal jaieta jotzen jarraitzen badu, ez zaio EGIren txosna batean jotzea komeni. Holakoa da bizitza, demokrazia zer den ez dakienak hitza etengabe erabiltzen du. Bost katu besterik ez dira. Hauteskundeek bakoitza bere lekuan uzten dute, ta ezker abertzalea gero ta gutxiago dira. Seguraski, talde honek bazekien nortzuk zineten. Hemen ez gara ergelak ta oso ondo ezagutzen dugu elkar. Seguraski ere, zirikaturik izan dira ta damutzera behartu diote ezker abertzaleko gazteek. Irauli taldeak euskal jaieta jotzen jarraitzen badu, ez zaio EGIren txosna batean jotzea komeni. Holakoa da bizitza, demokrazia zer den ez dakienak hitza etengabe erabiltzen du.

]]> Ai oi ai!-(e)k Honi buruz ez dugu ezer komentatuko-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/10/honi-buruz-ez-dugu-ezer-komentatuko/#comment-21 Ai oi ai! Thu, 20 Dec 2007 15:54:02 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=39#comment-21 Izuee negarr BUUAAA BUAAAA! Noski damutzen direla, AHTaren aldeko txozna bat agerian izanik zuok be damutuko zinateke jakingo bazenute zer suposatzen duen proiektu izugarri eta txikitzaile horrek. Galdera sorta: Zeintzuk dira geltokiak? tik-tak, tik-tak... Donosti? bai ote? eezzz.... Benetan euskal herritarrek erabiliko al dute egunerokotasunean? Zenbat balioko du? Zer gertatzen da beraien inguruak txikitzeaz gainera beraien ekononomia zapuztuko dituzuen herri txiki horiekin? Eta beraien etxetik botako dituzuenokin? ... Zenbat parke natural hondatu behar dituzuen zuon mesedetarako? GORA EUSKAL METROPOLIA! GORA! GORA NORBERAREN POLTSIKO BETETZEA, GORA!! GORA AHT! Izuee negarr BUUAAA BUAAAA! Noski damutzen direla, AHTaren aldeko txozna bat agerian izanik zuok be damutuko zinateke jakingo bazenute zer suposatzen duen proiektu izugarri eta txikitzaile horrek.

Galdera sorta: Zeintzuk dira geltokiak? tik-tak, tik-tak… Donosti? bai ote? eezzz…. Benetan euskal herritarrek erabiliko al dute egunerokotasunean? Zenbat balioko du? Zer gertatzen da beraien inguruak txikitzeaz gainera beraien ekononomia zapuztuko dituzuen herri txiki horiekin? Eta beraien etxetik botako dituzuenokin? … Zenbat parke natural hondatu behar dituzuen zuon mesedetarako?

GORA EUSKAL METROPOLIA! GORA!
GORA NORBERAREN POLTSIKO BETETZEA, GORA!! GORA AHT!

]]> beste barik-(e)k Besterik Gabe-ren kontzertua-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/08/besterik-gabe-ren-kontzertua/#comment-20 beste barik Wed, 21 Nov 2007 18:46:18 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=29#comment-20 ze'justo argazkia or bomboan moztu da ez? Ze etzenuten nai ikustea? ze oin jendia fijauko da da ikusikoue nolakok zeaten, naiz da jakin bakigun jada. Olako puntu batea eltzea be...penagarria, benetan, penagarria!! Argazkia non moztuta?da or! ze’justo argazkia or bomboan moztu da ez? Ze etzenuten nai ikustea? ze oin jendia fijauko da da ikusikoue nolakok zeaten, naiz da jakin bakigun jada. Olako puntu batea eltzea be…penagarria, benetan, penagarria!! Argazkia non moztuta?da or!

]]> gaztea-(e)k Honi buruz ez dugu ezer komentatuko-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/10/honi-buruz-ez-dugu-ezer-komentatuko/#comment-19 gaztea Wed, 10 Oct 2007 10:53:37 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=39#comment-19 iepa! nahiko harrituta geratu naiz albistearekin. Baina normala. Beti berdinan zabiltzate, ez diezue taldeei esaten PNVkoak zaretela EGI zaretela, horrela izanda inork ez lukelako zuen txosnan joko. Sentitzen dugu, baina herria eta kultura zapaltzen duenak, ez du herriarengandik ezer ez jasotzen. Zuentzak jo duten taldeak damutzen dira nortzuk zareten jakinda, eta gainera zuen kontra dagoen elkarlanari (AHT gelditu! elkarlana) emango diote zuen alderditik ateratako dirua. Aitortu beharra dut, benetan honak zarie antolakuntzan, jaja, eta baita gezurretan, hori baitda zuen politikaren funtsa. Espero dut zuen dirua AHTaren obrak oztopatzeko erabiltzea! bizikletaz joan beharko duzue... iepa!
nahiko harrituta geratu naiz albistearekin. Baina normala. Beti berdinan zabiltzate, ez diezue taldeei esaten PNVkoak zaretela EGI zaretela, horrela izanda inork ez lukelako zuen txosnan joko. Sentitzen dugu, baina herria eta kultura zapaltzen duenak, ez du herriarengandik ezer ez jasotzen. Zuentzak jo duten taldeak damutzen dira nortzuk zareten jakinda, eta gainera zuen kontra dagoen elkarlanari (AHT gelditu! elkarlana) emango diote zuen alderditik ateratako dirua. Aitortu beharra dut, benetan honak zarie antolakuntzan, jaja, eta baita gezurretan, hori baitda zuen politikaren funtsa. Espero dut zuen dirua AHTaren obrak oztopatzeko erabiltzea! bizikletaz joan beharko duzue…

]]> Kotxe kamioi eta hegazkinei EZ-(e)k Erasoa-Ataque-(r)i buruz egindako iruzkinak http://www.gogorregi.org/2007/08/erasoa/#comment-18 Kotxe kamioi eta hegazkinei EZ Wed, 05 Sep 2007 12:57:32 +0000 http://www.gogorregi.org/?p=31#comment-18 Aurretik doala esan alde eta kontra esan diren gauza batzuekin ados nagoela eta besteekin ez. Hasteko, ados nago proiektua hein handi baten herritarron iritziaz aparte egin dela eta hori ez dela desiragarriena. Baina ondo ulertu herritarron iritziaz "aparte" diodala, eta ez, hori atera duenak dionak bezela, herritarron "ezetza" kontutan hartu gabe. Zalantzazkoa litzateke EAE mailan AHTri buruzko herri galdeketa bat egitekotan geheingoa ezetzaren edo baiezkoaren alde agertuko zatekeen. Herritarron ezetzaren kontra egin dela dioenak gobernuak betetzen duen akats bera betetzen du, hau da, herritar guztien ordezkaritza bere buruari esleitu eta "herritarren" bozeramaile bezala agertu bere burua. Eta gainera gobernuak baino arrazoi gutxiagorekin, harek, sikiera, zenbait bozka jaso izan baititu ordezkaritza hori bere buruari esleitzeko. Beste kontu bat litzateke bozka horiek alderdi baten iritzi eta proiektu guztiekin bategitea dakartzaten hala ez. Zoritzarrez demokrazia errepresentatiboaren arazo bat da hori, hau da, bozka bakar bat dugula eta bozka batekin ezin ditugula gizarte gai bakoitzean dugun iritzia adierazi. Zoritzarrez, ere, herri galdeketa bat antolatzea ez da horren erraza: hasteko, jakin ez badakizue ere, eta lehendakariak bere kontsulta aurrera ateratzeko pausuak ematen jarraitzen badu laster jakingo dugunez, mota horretako galdeketa bat deitzeko eskumena norena eta erregearena da (hay que joderse!), madrilgo gobernuaren baimenarekin. Udalerriz udalerri galdeketa deitu nahi balitz ere (eta holako kasu baten printzipioz ezin, modalitate hori "udalerriaren gai esklusiboetarako" bakarrik erabili baitaiteke), madrilgo gobernuaren baimena behar. Gainera galdeketek euren arazo propioak dituzte: segun galdera nola planteatzen den, segun noiz deitzen den, partehartze eskasa edo handiarekin emaitzak alda daitezkeelako... Horregatik, berandu baino lehen, demokrazia errepresentatiboa erreformulatzen duen sistema partehartzaileago eta zuzenago bat irudikatu behar dugu, bidenabar subiranotasunaren konkrezio bat ekar dezakeena (egiazko subiranotasuna ez baita izan behar nazio abstraktuarena, ez bada herritarrona, herritar bakoitzarena, bidenabar, espainiar nazioaren subiranotasunaren esanahia ezabatuz). Bigarren, enago ados ere Urbinagan ez beste inon bortizkeria erabiltzearekin, dela poliziaren aldetik, dela "herriaren ordezkaritza eta defentza" euren buruari esleitzen dion ezein iluminaturen aldetik. Honetan, halere, edo baitaere, kontutan hartu behar dugu bortizkeriak bortizkeria sortzen duela. Eta berdin da nork bota duen lehengo harria. Badirudi herri honetan beti zazpi urteko haurren moduan ibili behar dugula, nor hasi den eztabaidaka. Hortaz, kontu handiz erabiliko nituzke "sarraski honen kontra borrokatzeko prest" egotea bezalako adierazpenak. "Borroka" hitzak azken baten, nahiz eta "borroka" modu asko egon, bortizkeria edo indarraren erabilera zentzua baitauka berez. Nahiago nuke hori dioenak "sarraski honen kontra lan egiteko prest" dagoela esango balu. Hirugarren, ados nago baita ere gure AHTaren oposizioan jardungo den kideren baten hitzaldia eskaini beharko genukeelakoan. Ezin gara sarri gertatzen zaigun legez, azal hutsean geratu. Hori baino gehiago ahal dugu eta merezi dugu. AHTaren kontuari gagozkiola. Egia da AHTk naturan eragin bat izango duela, edozein giza jardunak duen bezala, baina kontua da eragin hori zenbaterainokoa den eta, batez ere, AHTrik gabe eragin eskasagoa hala handiagoa izango ete duen giza jardunak naturan. Giza jardun ezberdinen artean naturan eragin handiena dituztenak etxebizitza (eta haren argi, gailu, etab ezberdinen gastu energetikoak, ur gastuak, etab) eta garraioa dira. Garraioak naturan dituen eraginen artean, aldiz, garrantzitsuena (%30) beroketa globalaren alde dakarren CO2 askapena da. Horren azpian daude (%27) kutsadura atmosferikoa, hau da, beroketa globalean ez baina beste kalte batzuk sortzen dituztenak adib. euri azidoa etab; ibai eta ur korronteen kutsadura (% 7); zarata (%7) eta bestetariko eraginak (%5). Azken %5 horren barruan daude, esate baterako, gune naturalen apurketa, biodibertsitatearen murrizketa, ... Egia da noski obra bat egiteko baso baten erditik pasatzea egunero zerura botatzen dugun CO2a baino ikusgarriagoa dela, baina ez da kaltegarriagoa. Espainiako ingurumen ministeritzaren iragarkiek dioten bezala, totala da inporta dena. Eta totalari gagozkiola, zenbaki horiek zeresan handia dute geurean, Euskadi bidegurutze estrategikoa baita (penintsularen eta europaren arteko trafikoaren atea, ipar-hego ardatz atlantikoan; ekialdetik mendebaldera ere, mediterraneoaren eta atlantikoaren arteko trafikoan, Ebroko korridorearen buruan mutur atlantikoan). Gure artean kotxez egiten ditugun bidaiak ezezik, urtero gure errepideetara pasoan dauden kamioien zenbakia gora doa etengabe, trenak eta itsas garraioak ezin dutelako alternatiba egoki bezala jokatu: trena eta itsasuntzia ezin direnez fabrika bakoitzeraino heldu, garraio ezberdinen arteko interkonexioaren (intermodalitatearen) esku daude eta denbora eta diru asko galtzen da garraio batetik aldatuz. Trenak gainera Europan arazo bat izan du, herrialde ezberdien arteko trenbideen zabalera ezberdinek ezinezkoa egin dutela orainarte tren berean eta geldialdi-aldaketarik gabe bide osoa egitea herrialde ezberdinen artean. Hortaz aukeran enpresariek (eta norbanakoek) muzin egiten diete (diegu) garraiobide hauei. Europan trenezko merkantzien garraioa oso eskasa da, beste herrialde garatuen aldean (adib. Kanada, Japoia edo EEBBen % 8 bakarrik). Eta hori da ekidin beharrekoa, zeren totalari gagozkiola ere, naturaren gaineko eraginean alde batetik tren itsasuntziaren eta bestetik kotxe kamoi eta hegazkinen arteko aldea izugarria da. Kalte gehien eragiten duen garraipidea errepidea da (% 83), hegazkinak jarraiturik (%14). Trenak (%1,9) eta itsasuntziek (%0,4) ia ez dute eraginik aurrekoen aldean. Eta hori ez da bakarrik errepidea erabiliena delako, ezpada oso kaltegarria delako berez. Izatez errepidea, erabilagoa izateaz gain, trena baino 3,3 aldiz kaltegarriagoa da. AHTaren sarea (esan beharrekoa da gainea sare hori garatzeko erabakia, eta baita neurri handi baten sare horren trazadoa bera, europa mailan hartu dela; herrialde bakoitzak duen erabakitze ahalmen bakarra sare horren gauzapena norbere eremuan zehaztea baino ez da) guzti hori emendatzera dator. Alde batetik, europa osoan trenbide zabalera berdina duenez, Europa mailako garraioari erantzuten dio. Bestalde, bere abiadura eta prestazioengatik, distantzia handiei gagozkiola, errepideari, eta baita hegazkinari berari ere, konpetentzia egiteko moduan dago. Azkenik, ohiko trenbide sare zaharkituari distantzia handiko bidaien karga kentzen dion neurrian, ohiko trenbide sare horren kapazidadea handitzen du. Gainera AHTari gagozkiola bereziki zenbait gauza esan behar dira Espainiak europar sareare horren gauzapenean egin duenarekin aldera. Batetik, AHTak, AVEak ez bezala, merkantziak garraiatu ahal izango ditu, izatez gurean distantzia handiko bidai asko pasoan dauden kamioiak dira. Bestalde, bere trazaduaren gehiengoa lurperatuta doa, batetik mendi asko ditugulako, baina baita ere horrela gure basoei kalte gutxiago egiten diegulako. Ez dakit dakizuen, baina Euskalerria da, Europa osoan, zuhaitz dentsitate handiena duen lurraldea, Finlandia bera gure atzetik daukagularik (nahiz eta Finladia handiagoa den, buruko zuhaitz gehiago dugu hemen). Egia da, bestalde, trenbidea lurperatzeak besteko kostu ekologiko bat duela: energia gehiago eta hormigoi gehiago erabili behar da zuloak egiteko trenbide plataforma huts bat egiteko baino. Baina zuloen kostua behin bakarrik gertatuko da, eta aldiz trena gainazalean uzten baduzu kaltea iraunkorra da. Azkenik, hiriburuak lotzearen eta beste herriak baztertzearen kontuari gagozkiola, zenbait gauza azaldu behar da. Batetik, esan bezala, abiadura hadiko tren sarea europa mailan erabakia dagoela eta europear beharrei erantzuten die hein handi batean. Gero guri dagokigu noski, ematen diguten eremuaren barnean hori zehaztu eta egokitzea geure behar propioei erantzuteko. Horregatik, hasteko, azaldu behar da izatez, AHTa bezalako estruktura batek distantzia minimo bat baino luzeagoa den garraioetan bakarrik dauka zentzua. Herriz herri gelditu behar den tren batek ezin du abiadura mantendu, eta gainera energia gehiago erabili behar du behin eta berriro gelditzen eta martxan jartzen. Hortaz, efizientzia energetikoa eta praktikoa galtzen du: energia gehiago erabiltzen du eta distantzia labur bat baino gehiago egin behar duzunean ez da erakargarria, oso geldoa delako. Esan nahi dena zera da, Donostitik Zarautzera joateko tren arrunta aukera ona izan daitekeela, baina Donostitik Bilbora joan behar baduzu kotxea edo autobusa hartuko duzula, trenean bizitza erdia eman nahi ez duzulako. Gainera, EAEn, biztanleriaren % 70a hiru hiriburuen inguru metropolitanoetan bizi da. Hortaz AHTa oso egokia da EAEaren bezalako banaketa demografiko batentzako, efizientzia energetiko eta praktikoa gorena mantentzeko moduko distantzia baino haratago baitaude hiriburuak eta gainera, esan bezala, ohiko trenbide sare zaharkituari distantzia handiko bidaien karga kentzen dion neurrian, ohiko trenbide sare horren kapazidadea handitzen du: distantzia handiko tren gutxiago behar ditugunez, ditugun trenekin distantzia laburretarako tren gehiago jarri ditzazkegu, trenen frekuentzia handituz. Erabili ditudan datu guztiak iturri ofizialetan bilatu ditzakezue: EUSTAT,UNITE, UIC, EUROSTAT. Bereziki, oso komenigarria da Karlsruheko Unibertistateak egindako garraiobide ezberdinen kalteen eta eraginen konparaketaren estudioari aditzea. Aurretik doala esan alde eta kontra esan diren gauza batzuekin ados nagoela eta besteekin ez.
Hasteko, ados nago proiektua hein handi baten herritarron iritziaz aparte egin dela eta hori ez dela desiragarriena. Baina ondo ulertu herritarron iritziaz “aparte” diodala, eta ez, hori atera duenak dionak bezela, herritarron “ezetza” kontutan hartu gabe. Zalantzazkoa litzateke EAE mailan AHTri buruzko herri galdeketa bat egitekotan geheingoa ezetzaren edo baiezkoaren alde agertuko zatekeen. Herritarron ezetzaren kontra egin dela dioenak gobernuak betetzen duen akats bera betetzen du, hau da, herritar guztien ordezkaritza bere buruari esleitu eta “herritarren” bozeramaile bezala agertu bere burua. Eta gainera gobernuak baino arrazoi gutxiagorekin, harek, sikiera, zenbait bozka jaso izan baititu ordezkaritza hori bere buruari esleitzeko. Beste kontu bat litzateke bozka horiek alderdi baten iritzi eta proiektu guztiekin bategitea dakartzaten hala ez. Zoritzarrez demokrazia errepresentatiboaren arazo bat da hori, hau da, bozka bakar bat dugula eta bozka batekin ezin ditugula gizarte gai bakoitzean dugun iritzia adierazi. Zoritzarrez, ere, herri galdeketa bat antolatzea ez da horren erraza: hasteko, jakin ez badakizue ere, eta lehendakariak bere kontsulta aurrera ateratzeko pausuak ematen jarraitzen badu laster jakingo dugunez, mota horretako galdeketa bat deitzeko eskumena norena eta erregearena da (hay que joderse!), madrilgo gobernuaren baimenarekin. Udalerriz udalerri galdeketa deitu nahi balitz ere (eta holako kasu baten printzipioz ezin, modalitate hori “udalerriaren gai esklusiboetarako” bakarrik erabili baitaiteke), madrilgo gobernuaren baimena behar. Gainera galdeketek euren arazo propioak dituzte: segun galdera nola planteatzen den, segun noiz deitzen den, partehartze eskasa edo handiarekin emaitzak alda daitezkeelako… Horregatik, berandu baino lehen, demokrazia errepresentatiboa erreformulatzen duen sistema partehartzaileago eta zuzenago bat irudikatu behar dugu, bidenabar subiranotasunaren konkrezio bat ekar dezakeena (egiazko subiranotasuna ez baita izan behar nazio abstraktuarena, ez bada herritarrona, herritar bakoitzarena, bidenabar, espainiar nazioaren subiranotasunaren esanahia ezabatuz).
Bigarren, enago ados ere Urbinagan ez beste inon bortizkeria erabiltzearekin, dela poliziaren aldetik, dela “herriaren ordezkaritza eta defentza” euren buruari esleitzen dion ezein iluminaturen aldetik. Honetan, halere, edo baitaere, kontutan hartu behar dugu bortizkeriak bortizkeria sortzen duela. Eta berdin da nork bota duen lehengo harria. Badirudi herri honetan beti zazpi urteko haurren moduan ibili behar dugula, nor hasi den eztabaidaka. Hortaz, kontu handiz erabiliko nituzke “sarraski honen kontra borrokatzeko prest” egotea bezalako adierazpenak. “Borroka” hitzak azken baten, nahiz eta “borroka” modu asko egon, bortizkeria edo indarraren erabilera zentzua baitauka berez. Nahiago nuke hori dioenak “sarraski honen kontra lan egiteko prest” dagoela esango balu.
Hirugarren, ados nago baita ere gure AHTaren oposizioan jardungo den kideren baten hitzaldia eskaini beharko genukeelakoan. Ezin gara sarri gertatzen zaigun legez, azal hutsean geratu. Hori baino gehiago ahal dugu eta merezi dugu.
AHTaren kontuari gagozkiola. Egia da AHTk naturan eragin bat izango duela, edozein giza jardunak duen bezala, baina kontua da eragin hori zenbaterainokoa den eta, batez ere, AHTrik gabe eragin eskasagoa hala handiagoa izango ete duen giza jardunak naturan. Giza jardun ezberdinen artean naturan eragin handiena dituztenak etxebizitza (eta haren argi, gailu, etab ezberdinen gastu energetikoak, ur gastuak, etab) eta garraioa dira. Garraioak naturan dituen eraginen artean, aldiz, garrantzitsuena (%30) beroketa globalaren alde dakarren CO2 askapena da. Horren azpian daude (%27) kutsadura atmosferikoa, hau da, beroketa globalean ez baina beste kalte batzuk sortzen dituztenak adib. euri azidoa etab; ibai eta ur korronteen kutsadura (% 7); zarata (%7) eta bestetariko eraginak (%5). Azken %5 horren barruan daude, esate baterako, gune naturalen apurketa, biodibertsitatearen murrizketa, … Egia da noski obra bat egiteko baso baten erditik pasatzea egunero zerura botatzen dugun CO2a baino ikusgarriagoa dela, baina ez da kaltegarriagoa. Espainiako ingurumen ministeritzaren iragarkiek dioten bezala, totala da inporta dena. Eta totalari gagozkiola, zenbaki horiek zeresan handia dute geurean, Euskadi bidegurutze estrategikoa baita (penintsularen eta europaren arteko trafikoaren atea, ipar-hego ardatz atlantikoan; ekialdetik mendebaldera ere, mediterraneoaren eta atlantikoaren arteko trafikoan, Ebroko korridorearen buruan mutur atlantikoan). Gure artean kotxez egiten ditugun bidaiak ezezik, urtero gure errepideetara pasoan dauden kamioien zenbakia gora doa etengabe, trenak eta itsas garraioak ezin dutelako alternatiba egoki bezala jokatu: trena eta itsasuntzia ezin direnez fabrika bakoitzeraino heldu, garraio ezberdinen arteko interkonexioaren (intermodalitatearen) esku daude eta denbora eta diru asko galtzen da garraio batetik aldatuz. Trenak gainera Europan arazo bat izan du, herrialde ezberdien arteko trenbideen zabalera ezberdinek ezinezkoa egin dutela orainarte tren berean eta geldialdi-aldaketarik gabe bide osoa egitea herrialde ezberdinen artean. Hortaz aukeran enpresariek (eta norbanakoek) muzin egiten diete (diegu) garraiobide hauei. Europan trenezko merkantzien garraioa oso eskasa da, beste herrialde garatuen aldean (adib. Kanada, Japoia edo EEBBen % 8 bakarrik). Eta hori da ekidin beharrekoa, zeren totalari gagozkiola ere, naturaren gaineko eraginean alde batetik tren itsasuntziaren eta bestetik kotxe kamoi eta hegazkinen arteko aldea izugarria da. Kalte gehien eragiten duen garraipidea errepidea da (% 83), hegazkinak jarraiturik (%14). Trenak (%1,9) eta itsasuntziek (%0,4) ia ez dute eraginik aurrekoen aldean. Eta hori ez da bakarrik errepidea erabiliena delako, ezpada oso kaltegarria delako berez. Izatez errepidea, erabilagoa izateaz gain, trena baino 3,3 aldiz kaltegarriagoa da. AHTaren sarea (esan beharrekoa da gainea sare hori garatzeko erabakia, eta baita neurri handi baten sare horren trazadoa bera, europa mailan hartu dela; herrialde bakoitzak duen erabakitze ahalmen bakarra sare horren gauzapena norbere eremuan zehaztea baino ez da) guzti hori emendatzera dator. Alde batetik, europa osoan trenbide zabalera berdina duenez, Europa mailako garraioari erantzuten dio. Bestalde, bere abiadura eta prestazioengatik, distantzia handiei gagozkiola, errepideari, eta baita hegazkinari berari ere, konpetentzia egiteko moduan dago. Azkenik, ohiko trenbide sare zaharkituari distantzia handiko bidaien karga kentzen dion neurrian, ohiko trenbide sare horren kapazidadea handitzen du. Gainera AHTari gagozkiola bereziki zenbait gauza esan behar dira Espainiak europar sareare horren gauzapenean egin duenarekin aldera. Batetik, AHTak, AVEak ez bezala, merkantziak garraiatu ahal izango ditu, izatez gurean distantzia handiko bidai asko pasoan dauden kamioiak dira. Bestalde, bere trazaduaren gehiengoa lurperatuta doa, batetik mendi asko ditugulako, baina baita ere horrela gure basoei kalte gutxiago egiten diegulako. Ez dakit dakizuen, baina Euskalerria da, Europa osoan, zuhaitz dentsitate handiena duen lurraldea, Finlandia bera gure atzetik daukagularik (nahiz eta Finladia handiagoa den, buruko zuhaitz gehiago dugu hemen). Egia da, bestalde, trenbidea lurperatzeak besteko kostu ekologiko bat duela: energia gehiago eta hormigoi gehiago erabili behar da zuloak egiteko trenbide plataforma huts bat egiteko baino. Baina zuloen kostua behin bakarrik gertatuko da, eta aldiz trena gainazalean uzten baduzu kaltea iraunkorra da.

Azkenik, hiriburuak lotzearen eta beste herriak baztertzearen kontuari gagozkiola, zenbait gauza azaldu behar da. Batetik, esan bezala, abiadura hadiko tren sarea europa mailan erabakia dagoela eta europear beharrei erantzuten die hein handi batean. Gero guri dagokigu noski, ematen diguten eremuaren barnean hori zehaztu eta egokitzea geure behar propioei erantzuteko. Horregatik, hasteko, azaldu behar da izatez, AHTa bezalako estruktura batek distantzia minimo bat baino luzeagoa den garraioetan bakarrik dauka zentzua. Herriz herri gelditu behar den tren batek ezin du abiadura mantendu, eta gainera energia gehiago erabili behar du behin eta berriro gelditzen eta martxan jartzen. Hortaz, efizientzia energetikoa eta praktikoa galtzen du: energia gehiago erabiltzen du eta distantzia labur bat baino gehiago egin behar duzunean ez da erakargarria, oso geldoa delako. Esan nahi dena zera da, Donostitik Zarautzera joateko tren arrunta aukera ona izan daitekeela, baina Donostitik Bilbora joan behar baduzu kotxea edo autobusa hartuko duzula, trenean bizitza erdia eman nahi ez duzulako. Gainera, EAEn, biztanleriaren % 70a hiru hiriburuen inguru metropolitanoetan bizi da. Hortaz AHTa oso egokia da EAEaren bezalako banaketa demografiko batentzako, efizientzia energetiko eta praktikoa gorena mantentzeko moduko distantzia baino haratago baitaude hiriburuak eta gainera, esan bezala, ohiko trenbide sare zaharkituari distantzia handiko bidaien karga kentzen dion neurrian, ohiko trenbide sare horren kapazidadea handitzen du: distantzia handiko tren gutxiago behar ditugunez, ditugun trenekin distantzia laburretarako tren gehiago jarri ditzazkegu, trenen frekuentzia handituz.

Erabili ditudan datu guztiak iturri ofizialetan bilatu ditzakezue: EUSTAT,UNITE, UIC, EUROSTAT. Bereziki, oso komenigarria da Karlsruheko Unibertistateak egindako garraiobide ezberdinen kalteen eta eraginen konparaketaren estudioari aditzea.

]]>